Teknoparkta Kimler Ar-Ge, Tasarım ve Destek Personeli Sayılır?
Yazar: Eyüp Tulûhan ETKER · Son Güncelleme: Kasım 2026
Teknoparkta teşvikten yararlanan personel üç gruba ayrılır: Ar-Ge personeli (araştırmacı ve teknisyen), tasarım personeli ve destek personeli. Destek personeli, Ar-Ge ve tasarım işini doğrudan yapmayan idari/yardımcı kadrodur ve teşvikten yararlanan destek personeli sayısı, Ar-Ge ile tasarım personeli toplam sayısının %10’u ile sınırlıdır.
Bu ayrım, 4691 sayılı Kanun kapsamındaki ücret teşvikinin kime uygulanacağını belirlediği için bordronun doğru kurulmasında kritiktir.
- Ar-Ge personeli: Araştırmacı + teknisyen.
- Tasarım personeli: Tasarım faaliyetinde doğrudan görevli.
- Destek personeli: İdari/yardımcı kadro (Ar-Ge/tasarım yapmayan).
- %10 kuralı: Destek personeli, Ar-Ge+tasarım sayısının %10’u ile sınırlı.
- Sonuç: Grup tanımı, ücret teşvikinin kapsamını belirler.
Ar-Ge Personeli: Araştırmacı ve Teknisyen
Ar-Ge personeli, Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve teknisyenlerden oluşur. Araştırmacı; yeni bilgi, ürün, süreç veya yöntem tasarımında görev alan ve nitelikli (genellikle en az lisans düzeyinde) uzmandır. Teknisyen ise mühendislik, fen veya ilgili alanlarda teknik eğitim almış, araştırmacının gözetiminde Ar-Ge’ye katkı veren personeldir.
Tasarım Personeli
Tasarım personeli, tasarım faaliyetlerinin gerektirdiği alanlarda eğitim almış ya da bu konuda yeteneği olduğu kanıtlanmış, tasarım işinde doğrudan görevli kişidir. Ar-Ge personeliyle birlikte teşvikin ana kapsamını oluşturur.
Destek Personeli ve %10 Kuralı
Destek personeli; Ar-Ge veya tasarım faaliyetlerine katılan ama bu işi doğrudan yapmayan yönetici, teknik eleman, sekreter ve benzeri idari kadrodur. Teşvikten yararlanabilecek destek personeli sayısı, Ar-Ge ve tasarım personeli toplam sayısının %10’unu aşamaz.
Teşvikli destek personeli üst sınırı = (Ar-Ge + tasarım personeli sayısı) × 0,10
💡 Uygulama Notu: Destek personeli sayısı %10’u aşarsa, teşvik tamamen kaybolmaz: brüt ücreti en az olan destek personelinden başlanarak %10’a denk gelen kısım teşvikten yararlanır. Yani sınır, “kimse yararlanamaz” değil, “en fazla bu kadarı yararlanır” demektir.
Neden Bu Ayrım Önemli?
Çünkü ücret üzerindeki gelir ve damga vergisi istisnası yalnızca bu tanımlara uyan ve bölgede fiilen çalışan personel için uygulanır. Yanlış sınıflandırma, hem haksız teşvik kullanımı hem de sonradan cezalı tarhiyat riski doğurur. Teşvikin bordroya etkisi için teknopark bordro hesaplaması 2026 yazımıza bakılabilir.
| Grup | Kim? | Teşvik |
|---|---|---|
| Araştırmacı | Ar-Ge’de uzman (nitelikli) | Kapsamda |
| Teknisyen | Araştırmacıya teknik destek | Kapsamda |
| Tasarım personeli | Tasarımda doğrudan görevli | Kapsamda |
| Destek personeli | İdari/yardımcı kadro | %10 sınırıyla |
⚠️ Önemli Uyarı: Bir kişinin “Ar-Ge personeli” sayılması için unvanı değil, fiilen yürüttüğü faaliyet esastır. Ar-Ge projesinde çalışmayan bir mühendis, unvanı mühendis olsa da o ay için teşvik kapsamına doğrudan giremez; proje ve zaman kaydı tutulmalıdır.
Sık Yapılan Hatalar
- Unvana göre sınıflandırmak. Teşvik, unvana değil fiilen yapılan işe bakar.
- Destek personelini sınırsız saymak. %10 üst sınırı ihmal edilir.
- Proje kaydı tutmamak. Kimin hangi Ar-Ge projesinde çalıştığı belgelenmez.
- Tasarım ve Ar-Ge’yi karıştırmak. İki grup da kapsamda olsa da tanımları farklıdır.
Sık Sorulan Sorular
Teknoparkta Ar-Ge personeli kimdir?
Destek personeli teşvikten yararlanır mı?
Destek personeli %10’u aşarsa ne olur?
Unvanı mühendis olan herkes Ar-Ge personeli midir?
Tasarım personeli ile Ar-Ge personeli aynı mı?
Örnek Sorular
- A) Ar-Ge ve tasarım personeli toplamının %10’u
- B) Toplam personelin %50’si
- C) Sınır yoktur
- D) Ar-Ge personelinin %25’i
- A) Kadro unvanı
- B) Fiilen yürüttüğü Ar-Ge faaliyeti
- C) Maaş düzeyi
- D) Kıdemi
Not: imdseviye6.com.tr bağımsız bir çalışma/deneme platformudur; resmî bir kurumun sitesi değildir. Personel tanımları, oranlar ve teşvik koşulları mevzuatla değişebilir; kesin uygulama için 4691 sayılı Kanun, ilgili yönetmelik ve mali müşavirinizi esas alın.
Tüm konuların soru bankasına ve gelişim arşivine erişmek için ücretsiz üyelik oluştur.