Danışan Görüşmesi Süreci: Aşamalar ve Teknikler
Yazar: Eyüp Tulûhan ETKER · Son Güncelleme: Haziran 2026
Danışan görüşmesi; hazırlık, başlatma, keşif, değerlendirme, eylem planı ve kapanış olmak üzere altı temel aşamadan oluşan, aktif dinleme ve doğru soru teknikleriyle yürütülen yapılandırılmış bir süreçtir. MYK Seviye 6 Sınavı ve İMD Çıkmış Sorular içinde bu aşamaların sırası düzenli olarak sorulur.
Bu konu, Mesleki Yeterlilik Belgesi Sınavı kapsamındaki A2 biriminin omurgasıdır; çünkü danışmanın sahadaki tüm çıktısı (eylem planı, yönlendirme, portföy) bu görüşmenin kalitesine bağlıdır. İŞKUR uygulamasında da süreç bu mantıkla işler.
- 6 aşama: Hazırlık → Başlatma → Keşif → Değerlendirme → Eylem planı → Kapanış/takip.
- Temel teknik: Aktif dinleme; açık ve kapalı uçlu soruların yerinde kullanımı.
- İlke: Süreç danışan merkezlidir; yönlendirme dayatma değildir.
- Açık uçlu soru: Keşif aşamasında bilgi açar; kapalı uçlu soru teyit/odak sağlar.
- Kapanış: Özetleme + sonraki adım + takip randevusu ile biter.
Danışan Görüşmesi Nedir?
Danışan görüşmesi, iş ve meslek danışmanının bireyi tanımak, ihtiyaçlarını belirlemek ve birlikte bir yol haritası oluşturmak için yürüttüğü planlı bir iletişim sürecidir. Amaç bilgi vermek değil, danışanın kendi kararını yapılandırmasına rehberlik etmektir.
Görüşme rastgele bir sohbet değildir; belirli aşamaları ve teknikleri olan profesyonel bir yöntemdir.
Danışan Görüşmesinin Aşamaları Nelerdir?
Görüşme altı aşamada ilerler: hazırlık, başlatma, keşif, değerlendirme, eylem planı ve kapanış. Her aşamanın kendine özgü amacı ve teknikleri vardır; aşamalar atlanmadan, sırayla yürütülür.
| Aşama | Amaç |
|---|---|
| 1. Hazırlık | Dosya/ön bilgi gözden geçirme, uygun ortam hazırlama |
| 2. Başlatma (karşılama) | Güven ilişkisi (rapport) kurma, görüşmenin amacını netleştirme |
| 3. Keşif (bilgi toplama) | Açık uçlu sorular ve aktif dinlemeyle ihtiyaç/engel belirleme |
| 4. Değerlendirme | Bilgilerin analizi, gerçekçi hedeflerin birlikte belirlenmesi |
| 5. Eylem planı | Adımlar, sorumluluklar ve sürelerle yol haritası oluşturma |
| 6. Kapanış ve takip | Özetleme, sonraki adım ve takip randevusu |
💡 İMD Sınav Notu: Aşamaların sırası ezberlenmeli: Hazırlık → Başlatma → Keşif → Değerlendirme → Eylem planı → Kapanış. Eylem planı, keşif ve değerlendirmeden önce gelmez; önce anla, sonra planla.
İMD Sınavında En Çok Karıştırılan Nokta: Açık Uçlu mu, Kapalı Uçlu Soru mu?
Açık uçlu sorular danışanı konuşturup geniş bilgi toplamak için, kapalı uçlu sorular ise net bir noktayı teyit etmek veya odağı daraltmak için kullanılır. Keşif aşamasında açık uçlu sorular önceliklidir; “evet/hayır” yanıtı kapıyı erken kapatır.
Örneğin “İş ararken en çok hangi konuda zorlanıyorsun?” açık uçludur ve keşfi besler; “Daha önce CV hazırladın mı?” kapalı uçludur ve bilgiyi teyit eder. İkisi de gereklidir, ama yanlış aşamada kullanılırsa görüşme verimi düşer.
⚠️ Sınavda Çıkabilir: Keşif aşamasında açık uçlu sorular esastır; sürekli kapalı uçlu soru sormak bilgi toplamayı engeller. “Görüşmede en çok kapalı uçlu soru kullanılır” ifadesi yanlıştır.
Görüşme Teknikleri Nelerdir?
Temel görüşme teknikleri aktif dinleme, açık/kapalı uçlu soru, empati, yansıtma, özetleme ve beden dilidir. Bu teknikler güven ilişkisini güçlendirir ve danışanın kendini ifade etmesini kolaylaştırır.
- Aktif dinleme: Sözü kesmeden, anladığını göstererek dinlemek,
- Yansıtma: Danışanın söylediğini/duygusunu ona geri aktarmak,
- Özetleme: Konuşulanları toparlayıp teyit almak,
- Empati: Danışanın bakış açısını nesnelliği koruyarak anlamak,
- Beden dili: Göz teması ve açık duruşla güven vermek.
Devamı için: Danışan, danışan portföyü ve danışan eylem planı ve Duygusal zekâ ve empati: danışmanlıkta önemi yazılarımıza göz atın.
Sık Sorulan Sorular
Danışan görüşmesi kaç aşamadan oluşur?
Açık uçlu ve kapalı uçlu soru arasındaki fark nedir?
Keşif aşamasında hangi soru türü önceliklidir?
Görüşmede yönlendirme danışana dayatma mıdır?
Görüşme nasıl sonlandırılır?
Örnek Sınav Soruları
- A) Kapalı uçlu soru – Kapanış aşaması
- B) Açık uçlu soru – Keşif aşaması
- C) Kapalı uçlu soru – Hazırlık aşaması
- D) Yönlendirici soru – Eylem planı aşaması
- A) Keşif → Hazırlık → Eylem planı → Kapanış
- B) Hazırlık → Başlatma → Keşif → Değerlendirme → Eylem planı → Kapanış
- C) Başlatma → Eylem planı → Keşif → Kapanış
- D) Eylem planı → Keşif → Değerlendirme → Kapanış
Not: imdseviye6.com.tr bağımsız bir çalışma/deneme platformudur; resmî bir kurumun sitesi değildir. Aşama adlandırmaları kaynaklarda küçük farklarla anlatılabilir; güncel müfredatı yetkili kaynaklardan teyit edin.
Tüm konuların soru bankasına ve gelişim arşivine erişmek için ücretsiz üyelik oluştur.