Deneme Süresi Nedir, Kaç Ay? İşçinin Hakları

Deneme Süresi Nedir, Kaç Ay? İşçinin Hakları

Yazar: Eyüp Tulûhan ETKER · Son Güncelleme: Kasım 2026

Deneme süresi, tarafların birbirini sınaması için iş sözleşmesine konulan ve en çok iki ay olabilen süredir; toplu iş sözleşmesiyle dört aya kadar uzatılabilir. Bu süre içinde taraflar sözleşmeyi bildirim süresine ve tazminata gerek olmadan feshedebilir; ancak işçinin çalıştığı günlerin ücreti ve sigorta primi hakları saklıdır.
Bu konu İş ve Meslek Danışmanı Seviye 6 yeterliliğinde A1 iş hukuku birimi kapsamında geçer; danışan işe başlarken deneme süresinin sonuçlarını bilmelidir.

• Süre: En çok 2 ay; TİS ile 4 aya kadar uzatılabilir.
• Dayanak: 4857 sayılı İş Kanunu md.15.
• Fesih: Bildirimsiz ve tazminatsız sona erdirilebilir.
• Ücret ve SGK: Çalışılan günlerin ücreti ve primi ödenir.
• Kıdem: Deneme süresi de kıdemden sayılır.

Deneme Süresi Nedir?

Deneme süresi, işçi ile işverenin birbirini ve işi tanıması amacıyla iş sözleşmesine konulan bir denemedir. Taraflar bu süre içinde işin ve çalışma ilişkisinin uygun olup olmadığını değerlendirir. Deneme kaydı sözleşmede açıkça yer almalıdır; aksi hâlde sözleşme baştan deneme süresiz kabul edilir.

Deneme Süresi Kaç Ay Olabilir?

İş Kanunu md.15’e göre deneme süresi en çok iki aydır. Ancak toplu iş sözleşmesi bulunan işyerlerinde bu süre dört aya kadar uzatılabilir. İşveren tek taraflı olarak bu üst sınırları aşamaz.

💡 İMD Sınav Notu: Deneme süresinin üst sınırı bireysel sözleşmede 2 ay, yalnızca toplu iş sözleşmesiyle 4 aydır. “İşveren isterse 6 ay deneme koyar” ifadesi yanlıştır; kanuni tavan aşılamaz.

Deneme Süresinde Fesih ve Tazminat

Deneme süresi içinde taraflardan her biri iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan ve tazminat ödemeden feshedebilir. Yani bu dönemde ihbar ve kıdem tazminatı doğmaz.
Buna karşılık işçinin çalıştığı günlere ait ücret, varsa fazla mesai ve diğer hak edişleri ödenmek zorundadır; bu haklar deneme süresinde de ortadan kalkmaz.

⚠️ Sınavda Çıkabilir: Deneme süresinde fesih tazminatsızdır ama işçinin çalıştığı günlerin ücreti ve SGK primi ödenmek zorundadır. “Deneme süresinde sigorta yapılmaz” uygulaması yasa dışıdır; işçi ilk günden sigortalı olmalıdır.

Deneme Süresi Kıdeme Sayılır mı?

Evet. İşçi deneme süresinden sonra çalışmaya devam ederse, deneme süresi de kıdem süresinin içinde kabul edilir. Yani kıdem tazminatı ve yıllık izin hesabında deneme ayları da dikkate alınır. Kıdem ayrıntısı için kıdem tazminatı şartları ve hesabı yazımıza bakılabilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Deneme süresinde sigorta yapmamak. İşçi ilk günden sigortalı olmak zorundadır.
• Süreyi sözleşmeye yazmamak. Deneme kaydı yoksa sözleşme deneme süresiz sayılır.
• 2 ayı tek taraflı uzatmak. 4 ay yalnızca toplu iş sözleşmesiyle mümkündür.
• Deneme süresini kıdemden saymamak. İş devam ederse bu süre kıdeme eklenir.

Sık Sorulan Sorular

Not: imdseviye6.com.tr bağımsız bir çalışma/deneme platformudur; resmî bir kurumun sitesi değildir. Hükümler somut olaya göre değişebilir; güncel mevzuatı resmî kaynaklardan teyit edin ve gerekiyorsa bir iş hukuku uzmanına danışın.